काठमाडौं । अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट परिषद् (आईसीसी) ले पुरुषतर्फका प्रमुख क्रिकेट प्रतियोगिताको संरचना परिवर्तन गर्ने निर्णय गरेको छ। स्कटल्यान्डको एडिनबर्गमा बसेको आईसीसी बोर्ड बैठकले टी–२० विश्वकप र एकदिवसीय विश्वकपलाई थप प्रतिस्पर्धात्मक तथा रोमाञ्चक बनाउने उद्देश्यसहित नयाँ ढाँचा अनुमोदन गरेको हो।
आईसीसीका अनुसार सन् २०२८ देखि आयोजना हुने पुरुष टी–२० विश्वकपमा दोस्रो चरणमा पुग्ने टोली संख्या आठबाट बढाएर १० पुर्याइनेछ। यस परिवर्तनले एसोसिएट राष्ट्रसहित उदीयमान टोलीलाई अगाडि बढ्ने अवसर कायम राख्दै प्रतियोगिताको प्रतिस्पर्धात्मक स्तर बढाउने अपेक्षा गरिएको छ।
हाल सञ्चालन हुँदै आएको ‘सुपर एट’ चरणको स्थान अब ‘सुपर १०’ ले लिनेछ। प्रारम्भिक चरणमा सहभागी २० टोलीलाई चार–चार टोलीका पाँच समूहमा विभाजन गरिनेछ। प्रत्येक समूहका शीर्ष दुई टोली दोस्रो चरणमा प्रवेश गर्नेछन्।
दोस्रो चरणमा पुगेका १० टोलीलाई दुई समूहमा विभाजन गरिनेछ। प्रत्येक समूहको शीर्ष स्थानमा रहने टोली सिधै सेमिफाइनल पुग्नेछ भने दोस्रो र तेस्रो स्थानमा रहने टोलीले क्रसओभर इलिमिनेटर खेल खेल्नेछन्।
यस चरणमा एउटा समूहको दोस्रो स्थानको टोलीले अर्को समूहको तेस्रो स्थानको टोलीसँग प्रतिस्पर्धा गर्नेछ। इलिमिनेटरबाट विजयी हुने दुई टोलीले सेमिफाइनलमा स्थान सुरक्षित गर्नेछन्।
नयाँ ढाँचाअनुसार प्रारम्भिक समूह चरणका खेल संख्या ४० बाट घटेर ३० हुनेछ भने सुपर १० चरणका खेल १२ बाट बढेर २० पुग्नेछन्। साथै, प्रतियोगितामा थप दुई इलिमिनेटर खेल समावेश गरिनेछ।
आईसीसीले नयाँ प्रणालीले प्रतियोगिताको अन्तिम चरणसम्म हरेक खेलको महत्व बढाउने र टोलीबीचको प्रतिस्पर्धालाई अझ तीव्र बनाउने जनाएको छ।
टी–२० विश्वकप २०२८ का लागि नयाँ छनोट प्रक्रिया
आईसीसी बोर्डले सन् २०२८ को टी–२० विश्वकपका लागि नयाँ छनोट प्रणालीलाई पनि स्वीकृति दिएको छ।
सन् २०२६ को टी–२० विश्वकपमा सहभागी भए पनि स्वतः छनोट हुन नसकेका टोलीले ग्लोबल क्वालिफायरमा स्थान पाउनेछन्। विशेष परिस्थितिका आधारमा स्कटल्यान्डलाई भने युरोप क्षेत्रीय फाइनलमा सिधै प्रवेश दिइनेछ।
ग्लोबल क्वालिफायरका बाँकी आठ स्थान क्षेत्रीय छनोटबाट तय हुनेछन्। अफ्रिका, एसिया र युरोपबाट दुई–दुई टोली तथा अमेरिका र पूर्वी एसिया–प्रशान्त क्षेत्रबाट एक–एक टोली छनोट हुनेछन्।
ग्लोबल क्वालिफायरमा क्षेत्रीय रूपमा उत्कृष्ट प्रदर्शन गर्ने टोली र समग्रमा उत्कृष्ट तीन टोलीले आवश्यक प्रदर्शन मापदण्ड पूरा गरेमा २०२८ को टी–२० विश्वकपमा सहभागिता जनाउनेछन्।
सहयोगी राष्ट्रका लागि नयाँ प्रतियोगिताको प्रस्ताव
आईसीसीले सहयोगी सदस्य राष्ट्रका लागि १६ टोली सहभागी हुने नयाँ विश्वस्तरीय प्रतियोगिता आयोजना गर्ने अवधारणालाई पनि समर्थन गरेको छ।
टी–२० विश्वकपअघि आयोजना गर्ने प्रस्ताव गरिएको यो प्रतियोगिताले एसोसिएट राष्ट्रलाई उच्चस्तरीय प्रतिस्पर्धाको अनुभव दिने र विश्वकपका लागि तयारी गर्ने अवसर प्रदान गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।
यद्यपि, यस प्रतियोगिताको अन्तिम निर्णय भने नोभेम्बरमा बस्ने आईसीसीको वित्त तथा व्यावसायिक मामिला समितिको समीक्षा पछि बोर्डले गर्नेछ।
एकदिवसीय विश्वकपमा पनि नयाँ संरचना
आईसीसीले १४ टोली सहभागी हुने पुरुष एकदिवसीय विश्वकपको ढाँचामा पनि परिवर्तन गर्ने निर्णय गरेको छ।
नयाँ संरचनाअनुसार समूह चरणअघि ‘सुपर सिरिज’ नामक चरण समावेश गरिनेछ। यसले सुरुआती खेललाई थप महत्वपूर्ण बनाउने र प्रतियोगिताको प्रतिस्पर्धात्मकता बढाउने उद्देश्य राखिएको आईसीसीले जनाएको छ।
