काठमाडौं । इरानले गत अप्रिलमा भएको युद्धविरामपछि पहिलो पटक इजरायलमाथि मिसाइल हमला गरेको छ। इरानको सरकारी सञ्चारमाध्यमका अनुसार, आइतबार राति इजरायलतर्फ मिसाइलहरू प्रहार गरिएका थिए। हमलापछि इजरायलका धेरै इलाकामा साइरन बजेको थियो र मानिसहरू बङ्करमा जान बाध्य भएका थिए।
इजरायली सेनाले दाबी गरेअनुसार अधिकांश मिसाइलहरूलाई बिचमै नष्ट गरिएको थियो। यद्यपि उत्तरी इजरायलमा धेरै विष्फोटका आवाजहरू सुनिएका थिए।
यसको केही घण्टापछि इजरायलले इरानमाथि जवाफी कारबाही सुरु गर्यो। इजरायली सेनाले पश्चिमी र मध्य इरानका सैन्य अखडाहरूलाई निसाना बनाएको बताएको छ। इरानी समाचार एजेन्सी आईआरएनएका अनुसार, तेहरान, तब्रिज र इस्फहानमा कैयौँ विष्फोटहरू भएका छन्।
इरानको इस्लामिक रिभोलुसनरी गार्ड कर्प्स (आईआरजीसी) ले इजरायलले यी हमलाहरूमा हावाबाट प्रहार गरिने ‘एयर-लन्च ब्यालेस्टिक मिसाइल’ को प्रयोग गरेको दाबी गरेको छ।
हमलापछि इरानले राजधानी तेहरानको इमाम खोमेनी अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल वरपरको हवाई क्षेत्र बन्द गरेको छ। त्यस्तै, इराकले ७२ घण्टा र सिरियाले १२ घण्टाका लागि आफ्नो हवाई क्षेत्र बन्द गर्ने निर्णय लिएका छन्।
ट्रम्पको संयम अपनाउने अपिल
सञ्चारमाध्यमका रिपोर्टअनुसार, अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इजरायली प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतन्याहुलाई तत्काल ठूलो जवाफी हमलाबाट बच्न आग्रह गरेका थिए। यद्यपि त्यसका बाबजुद इजरायलले इरानमाथि सैन्य कारबाही गर्यो।
इरान र इजरायलबीचको यो पछिल्लो टकराव यस्तो समयमा भएको छ जब दुई देशबीच युद्धविरामलाई लिएर पहिलेदेखि नै तनाव कायम थियो।
यसअघि इजरायलले लेबनानको राजधानी बेरुतका दक्षिणी उपनगरहरूमा हमला गरेको थियो, जसमा दुई जनाको मृत्यु र २० जना घाइते भएका थिए।
अमेरिकी मध्यस्थतामा लेबनान र इजरायलका सरकारहरू युद्धविराममा सहमत भए पनि हेजबुल्लाहले सम्झौतालाई अस्वीकार गरेपछि यो हमला भएको थियो।
उता, अमेरिकाको बारम्बार बदलिने अडानका कारण वार्ता अगाडि बढ्न नसकेको इरानले बताएको छ। तेहरानले युरेनियम संवर्द्धनको अधिकार र विदेशमा रोक्का (फ्रीज) रहेका अर्बौं डलरको सम्पत्ति फुकुवाको माग पुनः दोहोर्याएको छ।
साउदी अरबद्वारा अल-खर्जमा खतराको अलर्ट
साउदी अरबको नागरिक सुरक्षा विभागले अल-खर्ज गभर्नोरेटमा सम्भावित खतरालाई लिएर अलर्ट जारी गरेको छ। अधिकारीहरूले सर्वसाधारणलाई सुरक्षित स्थानमा आश्रय लिन र अर्को सूचना नआएसम्म घरबाट बाहिर ननिस्कन आग्रह गरेका छन्।
इरानसँग हुने डिल नेतन्याहुले मान्नैपर्छ : ट्रम्प
अमेरिकी राष्ट्रपति ट्रम्पले अमेरिका र इरानबीच हुने कुनै पनि सम्झौता स्वीकार गर्नुको विकल्प इजरायली प्रधानमन्त्री नेतन्याहुसँग नहुने बताएका छन्। फाइनान्सियल टाइम्ससँगको अन्तर्वार्तामा उनले भने, ‘निर्णय म गर्छु, नेतन्याहु होइन।’
साथै, इरानको पछिल्लो मिसाइल हमलाले वार्ता प्रक्रिया प्रभावित नहुने र सम्झौतामा कुनै असर नपर्ने उनले बताए।
इरानसँगको जारी द्वन्द्वको १००औँ दिनमा ट्रम्पले कडा अभिव्यक्ति दिँदै इरानीहरूलाई ‘पागल’ को संज्ञा दिए। एनबीसीको मिट द प्रेस कार्यक्रममा बोल्दै उनले यदि इरानले आणविक हतियार पाएमा त्यसको प्रयोग गर्न सक्ने र त्यसलाई रोक्नु विश्व र अमेरिकाको सुरक्षाका लागि जरुरी रहेको बताए।
उनले कुराकानीबाट विवाद सुल्झाउन चाहेको र सम्झौता नजिक पुगेको दाबी गरे पनि यदि सम्झौता नभएमा इरानविरुद्ध कडा कदम चाल्न पछि नहट्ने चेतावनी दिए।
‘जरुरी परेमा इरानलाई नराम्ररी नोक्सान पुर्याउन कुनै गाह्रो हुनेछैन,’ उनले भने। ट्रम्पले अमेरिका कुनै नयाँ युद्धमा सहभागी नहुने र युद्ध नहुने ग्यारेन्टी आफूले कहिल्यै नदिएको पनि स्पष्ट पारे।
