चन्दा क्षेत्री/काठमाडौँ। एउटै पुस्ताका दुई महान् फुटबलर । विश्व फुटबलमा वर्षौंसम्म एकअर्काका प्रतिस्पर्धी । तर अन्तर्राष्ट्रिय फुटबलबाट बिदा हुने क्रममा भने लियोनल मेसी र क्रिस्टियानो रोनाल्डोको भाग्य फरक देखिएको छ । मेसीले अर्जेन्टिनाबाट उपाधि र समर्थकको अपार मायासहित बिदाइ पाए । तर पोर्चुगलका रोनाल्डोको अन्तर्राष्ट्रिय यात्रा भने अपेक्षाकृत तिक्ततापूर्ण परिस्थितिमा टुंगिएको छ ।

रोनाल्डोले बिहीबार सामाजिक सञ्जालमा भिडियो सन्देश जारी गर्दै पोर्चुगलको राष्ट्रिय टोलीबाट आफ्नो यात्रा अन्त्य भएको घोषणा गरे । २३ वर्ष लामो अन्तर्राष्ट्रिय करियरलाई बिट मार्ने उनको निर्णय सार्वजनिक हुँदा त्यो केवल एक खेलाडीको सन्यासको खबर मात्र रहेन, बरु विश्व फुटबलका एक महान् खेलाडीको बिदाइ कस्तो परिस्थितिमा भयो भन्ने बहस पनि सुरु भयो ।

यसको तुलना स्वाभाविक रूपमा मेसीसँग हुन्छ । मेसीले अर्जेन्टिनाबाट आफ्नो अन्तर्राष्ट्रिय यात्राको अन्त्य गर्दा समर्थकको अपार साथ र सम्मान पाए । सन् २०१४ को विश्वकप फाइनलमा पराजित भए पनि सन् २०२२ मा अर्जेन्टिनालाई विश्वकप उपाधि दिलाउँदै उनले आफ्नो सबैभन्दा ठूलो सपना पूरा गरे । त्यसपछि पनि अर्जेन्टिनाका लागि खेल्दै आएका मेसीले अन्ततः समर्थकको भावनात्मक साथ र सम्मानबीच बिदाइ पाए ।

तर रोनाल्डोको हकमा परिस्थिति केही फरक बन्यो ।

यसका लागि केही समय पछाडि फर्किनुपर्ने हुन्छ । पोर्चुगलको राष्ट्रिय टोलीमा पछिल्लो समय प्रशिक्षक जोर्गे जेसस र रोनाल्डोबीच सम्बन्ध सहज थिएन । नेसन्स लिगका खेलक्रममा रोनाल्डोलाई सुरुआती टोलीमा नराख्ने र मैदान प्रवेश गराउने विषयमा प्रशिक्षकको निर्णयप्रति उनी असन्तुष्ट बनेका थिए । नर्वेविरुद्धको खेलमा पूरा समय बेन्चमा बसेपछि डेनमार्कविरुद्ध पनि सुरुआती टोलीमा नराखिने जानकारी पाएसँगै रोनाल्डोले राष्ट्रिय टोलीको प्रशिक्षण क्याम्प छाडेका थिए ।

त्यसपछि प्रशिक्षकसँगको विवाद सार्वजनिक भयो । रोनाल्डोले प्रशिक्षकले आफूलाई दिएको वाचा पूरा नगरेको आरोप लगाए । यद्यपि, टोली छाड्ने आफ्नो निर्णय सही नभएको स्वीकार गर्दै उनले समर्थक र सहकर्मीसँग माफी पनि मागे ।

यस घटनालाई लिएर पोर्चुगाली फुटबल संघले उनीमाथि ३० दिनको निलम्बन र जरिवाना लगाएको थियो । तर अब अन्तर्राष्ट्रिय फुटबलबाट बिदाइको घोषणा गरेसँगै उक्त विवादले उनको राष्ट्रिय टोलीसँगको सम्बन्धमा थप तिक्तता सिर्जना गरेको देखिन्छ ।

रोनाल्डोजस्तो महान् खेलाडीले अन्तर्राष्ट्रिय फुटबलबाट अझ भव्य र सम्मानजनक बिदाइ पाउने अपेक्षा स्वाभाविक थियो । तर उनको अन्तिम अन्तर्राष्ट्रिय उपस्थिति नै विवाद र असन्तुष्टिको पृष्ठभूमिमा रहन पुग्यो ।

यद्यपि, पोर्चुगाली फुटबलमा रोनाल्डोको योगदानलाई कुनै एउटा विवादका आधारमा मूल्यांकन गर्न मिल्दैन । उनले आफ्नो नेतृत्वमा पोर्चुगललाई युरो २०१६ र दुई पटक नेसन्स लिगको उपाधि दिलाए । अन्तर्राष्ट्रिय फुटबलमा सर्वाधिक खेल खेल्ने र सर्वाधिक गोल गर्ने पुरुष खेलाडीको विश्व कीर्तिमान पनि उनकै नाममा छ । पोर्चुगलका लागि २३४ खेल खेलेका उनले १४६ गोल गरेका छन् ।

तर, मेसीको तुलनामा रोनाल्डोले आफ्नो देशबाट त्यस्तै भावनात्मक साथ र समर्थन पाएनन् भन्ने तर्क पनि उठेको छ । अर्जेन्टिनामा मेसीप्रतिको समर्थन र उनको उपलब्धिलाई राष्ट्रिय गौरवका रूपमा उत्सव मनाइयो । पोर्चुगलमा भने रोनाल्डोको पछिल्लो प्रदर्शन, टोलीमा उनको भूमिका र प्रशिक्षकसँगको सम्बन्धलाई लिएर प्रश्न उठ्न थालेका थिए ।

अर्कोतर्फ, उमेर र खेल्ने शैलीमा आएको परिवर्तनसँगै रोनाल्डोको टोलीमा प्रभावकारिताबारे पनि बहस भइरहेको थियो । एक समय पोर्चुगलको आक्रमणको मुख्य आधार रहेका उनी पछिल्लो समय टोलीको खेल संरचनामा कति प्रभावकारी छन् भन्ने प्रश्न उठ्नु अस्वाभाविक थिएन । त्यस अर्थमा प्रशिक्षक जेससले उनलाई बेन्चमा राख्ने निर्णय गर्नुको खेलगत आधार पनि हुन सक्छ । तर त्यस्तो निर्णय गर्ने शैली र त्यसबाट सिर्जित विवादले रोनाल्डोको अन्तिम अन्तर्राष्ट्रिय यात्रालाई थप तिक्ततापूर्ण बनायो ।

यसको अर्थ रोनाल्डोले आफ्नो योगदानअनुसार सम्मान पाएनन् भन्ने बहसलाई बेवास्ता गर्न सकिँदैन । उनले पोर्चुगललाई विश्व फुटबलको शक्तिका रूपमा स्थापित गर्न खेलेको भूमिका ऐतिहासिक छ । त्यसैले उनको बिदाइ केवल एउटा खेलाडीको सन्यासमा सीमित हुनु हुँदैनथ्यो ।

अन्ततः मेसी र रोनाल्डोको अन्तर्राष्ट्रिय यात्राले एउटा समान सत्यलाई फरक ढङ्गले उजागर गरेका छन्—खेलाडीको महानता उसको उपलब्धिले निर्धारण गर्छ, तर बिदाइ कस्तो हुन्छ भन्ने कुरा सधैँ उसको नियन्त्रणमा हुँदैन । कतिपयले उपाधि, सम्मान र समर्थकको उत्सवबीच यात्रा टुंग्याउँछन् भने कतिपयको हिस्सामा विवाद र असन्तुष्टि पर्छ । विश्व फुटबलका दुई महान् खेलाडीको बिदाइले यही फरक देखाएको छ ।